Srpska pravoslavna crkva i vernici danas obeležavaju Aranđelovdan – Sabor Svetog Arhangela Mihaila, jedan od najpoštovanijih hrišćanskih praznika posvećen nebeskim silama.
Prema crkvenom predanju, ovaj dan ustanovljen je kako bi se pravoslavni vernici sa pobožnošću sećali svih anđela i njihovih činova, odbacujući pogrešna tumačenja iz najstarijih vremena.
Još u Starom zavetu ljudi su neretko počinjali da se klanjaju nebeskim telima i anđelima kao božanstvima. Takva praksa zadržala se i u ranim hrišćanskim vekovima. U to vreme pojavile su se i razne jeresi. Takva učenja naročito su bila prisutna u gradu Kolosi, gde je, nakon osude nepravilnog poštovanja anđela, počelo pravilno, hrišćansko poštovanje svetih anđela. Upravo tu su podignuti prvi veliki hramovi posvećeni nebeskim silama, a među najpoznatijima je hram Svetog Arhangela Mihaila u Honi.
Crkva je potom ustanovila da se praznik Svetog Arhistratiga Mihaila i ostalih Bestelesnih Sila Nebeskih obeležava u novembru – devetom mesecu od marta, koji se smatra mesecom stvaranja sveta. Deveti mesec simbolično označava i devet anđeoskih činova, koje je Sveti Dionisije Areopagit opisao u delu „O nebeskoj jerarhiji“.
Tih devet činova dele se na tri jerarhije: najvišu, srednju i najnižu, i u svakoj od njih su po tri čina. Najvišu čine Serafimi, Heruvimi i Prestoli. U srednjoj jerarhiji su Gospodstva, Sile i Vlasti, a u najnižoj Načala, Arhangeli i Anđeli.
Na čelu svih devet angelskih činova je Sveti Arhistratig Mihail. Prema predanju, on je u vreme Sataninog pada u gordost, sabrao sve činove i vojske angelske i pozvao na ostajanje u poslušnosti Bogu.
Govoreći Saboru anđela, Sveti Arhangel Mihail je sa svim nebeskim činovima slavio Svetu Trojicu, pevajući toržestvenu pesmu: Svet, svet Gospod Savaot, puno je nebo i zemlja slave Tvoje!
Iako je rasprostranjeno verovanje da se za Aranđelovdan, budući da se Sveti Arhangel Mihailo smatra „živim“ svetiteljem, ne sprema žito, takvo tumačenje nije ispravno. Patrijarh Pavle je objasnio da se žito ne sprema za svete koji su umrli, već kako se u samoj molitvi za osvećenje koljiva sveštenik moli, da se koljivo prinosi u slavu Boga, „u čast i spomen svetog i u pomen onih koji umreše u blagočestivoj veri“.
Aranđelovdan je jedna od najčešćih srpskih slava, a trpeza može biti posna ili mrsna u zavisnosti od dana kada praznik pada. Ukoliko je, kao ove godine, praznik u sredu ili petak, trpeza treba da bude posna.
Pratite nas na Google News-u:
